Η μουσική μας κάνει να αισθανόμαστε καλά. Μας αλλάζει τη διάθεση και έχει την ικανότητα να μεταμορφώσει την ρουτίνα της καθημερινότητας σε κάτι μαγικό.
Σε όλες τις κουλτούρες η μουσική είναι μια κινητήριος δύναμη. Αντίθετα με το σεξ ή το φαγητό δεν έχει καμμία έμφυτη αξία, ωστόσο οι άνθρωποι νιώθουν καλύτερα ακούγοντας κάτι που τους αρέσει.
Οι νευροεπιστήμονες Anne Blood και Robert Zatorre από το πανεπιστήμιο McGill στο Μόντρεαλ, χρησιμοποίησαν τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων για να μελετήσουν νευρολογικούς μηχανισμούς ,υποκείμενους σε έντονα ευχάριστες συναισθηματικές αντιδράσεις που προέρχονται από το άκουσμα μουσικής, προσπαθώντας να απαντήσουν στο ερώτημα : «γιατί η μουσική μας κάνει να αισθανόμαστε καλά;»
Μια άλλη μελέτη που δημοσιεύτηκε από ερευνητές του πανεπιστημίου του Στάνφορντ, ισχυρίζεται πως το άκουσμα ενός καινούργιου κομματιού κλασσικής μουσικής έκανε αρκετά άτομα να επιδείξουν μοτίβα συγχρονισμένης δραστηριότητας σε διάφορες περιοχές του εγκεφάλου. Πιο ενδιαφέρουσες αναφορές περιστρέφονται γύρω από τις νευρικές συνδέσεις στον εγκέφαλο και τη δύναμη που θα μπορούσε να παραχθεί όταν ακούμε ένα τραγούδι για πρώτη φορά. Αυτό καθορίζει το πόσο μας αρέσει η μουσική, όπου εξαρτάται από αυτό που έχεις ακούσει και απολαύσει στο παρελθόν.
Αλλά η πιο ενδιαφέρουσα θεωρία ανάμεσα στους επιστήμονες που μελετούν την επίγνωση της μουσικής, χρονολογείται από το 1956, όταν ένας φιλόσοφος είπε πως « Το συναίσθημα στη μουσική έχει να κάνει με αυτό που αναμένουμε.» Αυτή η ιδέα κυκλοφόρησε από τον συνθέτη και φιλόσοφο Leonard Meyer, ο οποίος θεμελίωσε ιδιαίτερα σημαντικές ψυχολογικές θεωρίες για το συναίσθημα. Αυτό που ισχυρίστηκε είναι πως το ίδιο κάνει και η μουσική.
Το πρώτο είδος μουσικής ήταν πολύ πιθανόν από τύμπανα (ντραμς). Ήταν ένας φυσικός ρυθμός για χορό ή για να εισέλθεις σε υπνωτικές καταστάσεις, και με τις δυο περιπτώσεις να κάνουν χαρούμενους τους ανθρώπους και να προσφέρουν ικανοποίηση. Οι επιστήμονες λένε πως η ζωή είναι βασισμένη στο ρυθμό. Οι φυσιολογικές και βιολογικές λειτουργίες στο ανθρώπινο σώμα είναι ρυθμικές.
Το περπάτημα, η ομιλία, οι χτύποι της καρδιάς και η διανοητική σκέψη είναι βασισμένες σε ένα κανονικό ρυθμό. Ως ανθρώπινα όντα αποκτούμε τα «μουσικά μας συστήματα» σε πολύ νεαρή ηλικία.
Παραθέτοντας ένα απόσπασμα από την εφημερίδα «The independent»:
«Τα μωρά μπορούν να τραγουδήσουν αρκετές διαφορετικές νότες σε μερικά λεπτά. Ωστόσο αυτό το τραγούδι δεν μπορεί να επαναληφθεί, και έτσι αυτό δεν είναι πολύ διασκεδαστικό. Τότε το μωρό ακούει τα νανουρίσματα που του τραγουδούν οι γονείς του που έχουν λίγες νότες έτσι το μωρό μπορεί να τις μάθει και να τις θυμάται ,οπότε και να τις απολαμβάνει».
Πολλές αρμονίες μπορούν να βρεθούν στο Δυτικό στυλ μουσικής, ενώ άλλα μουσικά συστήματα δεν περιέχουν τόσες αρμονίες. Η αρμονία μπορεί να ισορροπήσει την αναλογία από διάφορα μέρη ενός συνόλου.
Σχεδόν όπως συμβαίνει και με τη μελωδία, την ακούμε και την απολαμβάνουμε με διάφορους τρόπους, όπως σε ταινίες ή σε ρομαντικές στιγμές. Ο εγκέφαλος αρχίζει να απελευθερώνει χημικές ουσίες που μας δίδουν ευχαρίστηση όταν ακούμε μουσική.