Eίναι στιγµές που έχουµε την ανάγκη να εξωτερικεύσουµε συναισθήµατα, σκέψεις, ανησυχίες, χωρίς να το καταφέρνουµε. Φανταστείτε να µπορούσαµε, αντί να εκφραστούµε µε λέξεις, να χρησιµοποιούσαµε το σώµα µας. Η χοροθεραπεία προσφέρει ακριβώς αυτή τη δυνατότητα και µας βοηθά να βρούµε την ισορροπία ανάµεσα στον νου, το συναίσθηµα και το σώµα µας, χρησιµοποιώντας την κίνηση και το χορό.
Ο χορός αποτελεί τον καλύτερο τρόπο για να εκφράσουµε µε το σώµα µας, χωρίς ντροπή, ό,τι νιώθουµε: χαρά, θυµό, θλίψη, αγάπη. Η χοροθεραπεία, ως µια µορφή δηµιουργικής ψυχοθεραπείας, στηρίζεται στην αρχή ότι ο τρόπος που κινούµαστε και εκφραζόµαστε µη λεκτικά, εκδηλώνει πώς αισθανόµαστε και σχετιζόµαστε µε τους άλλους. Μέσα από την κίνηση και τον χορό, προσφέρει στο άτοµο ένα ασφαλές ψυχοθεραπευτικό πλαίσιο, όπου µπορεί να εξερευνήσει τον εαυτό του και τις σχέσεις του µε τους άλλους, σε σωµατικό, συναισθηµατικό και πνευµατικό επίπεδο.
Πού και πότε ξεκίνησε η χοροθεραπεία;
Η ιδιαίτερη αυτή µέθοδος ψυχοθεραπευτικής τέχνης ξεκίνησε τη δεκαετία του ‘50 στις ΗΠΑ από πρωτοπόρες δασκάλες χορού, που πειραµατίστηκαν µε την θεραπευτική πλευρά του χορού σε ψυχιατρικά νοσοκοµεία. Η επιτυχία της µεθόδου τους στην κοινωνικοποίηση και βελτίωση της ψυχικής υγείας των ασθενών οδήγησε στην καθιέρωση της Χοροθεραπείας ως µιας από τις Δηµιουργικές Θεραπείες (Creative Arts Therapies), όπως η Δραµατοθεραπεία, Μουσικοθεραπεία και Εικαστική Θεραπεία. Σταδιακά, εξελίχθηκε σε ψυχοθεραπευτική εκπαίδευση στα πανεπιστήµια, αρχικά της Αµερικής και από το 1974, της Ευρώπης. Το θεωρητικό υπόβαθρο της Χοροθεραπείας, όπως αυτό διδάσκεται σε Ευρώπη και ΗΠΑ, είναι εκλεκτικό, περιλαµβάνοντας Ψυχαναλυτικές, Ψυχοδυναµικές, και Ανθρωποκεντρικές θεωρίες. Δίνει µεγάλη έµφαση στη σηµασία της θεραπευτικής σχέσης, την έκφραση του ασυνείδητου ψυχικού υλικού, µέσα από την κίνηση του σώµατος και τη σύνδεση του νου µε το σώµα.
Μια εκφραστική – θεραπευτική λύση
Σύµφωνα µε τον ψυχοθεραπευτή µέσω κίνησης-χορού κ. Δηµήτριο Ζάχο, «η χοροθεραπεία είναι η ψυχοθεραπευτική χρήση της εκφραστικής κίνησης και του χορού, µέσα από την οποία το άτοµο µπορεί να εµπλακεί δηµιουργικά σε µια διαδικασία προσωπικής ολοκλήρωσης και ανάπτυξης». Έτσι, η χοροθεραπεία – κινητική θεραπεία επιτυγχάνει αλλαγές στον φυσικό (σωµατικό), συναισθηµατικό και νοητικό τοµέα, καθώς και στην κοινωνική συµπεριφορά του ατόµου. Είναι γεγονός, πως από την αρχή της εµφάνισης του ανθρώπινου είδους, υπήρχαν τελετουργικοί χοροί. Γέννηση, γονιµότητα, συγκέντρωση τροφής, ερωτοτροπία, θεραπεία, θάνατος, κάθε πλευρά της ζωής είχε τον δικό της χορό. Η συµµετοχή σε τέτοιους χορούς έδινε µια δυνατή αίσθηση ταυτότητας, ενίσχυε την αίσθηση την κοινότητας και έδινε την απαραίτητη δύναµη για την αντιµετώπιση δύσκολων καταστάσεων. Ακόµη και σήµερα, «οι προσωπικές µας κινήσεις εκφράζουν τη στάση και την αντίληψή µας για το περιβάλλον, τους άλλους και τον εαυτό µας. Τα συναισθήµατά µας, οι αποφάσεις µας και το νοητικό µας στιλ µπορούν να γίνουν κατανοητά από όσους είναι εκπαιδευµένοι στη παρατήρηση της κίνησης», εξηγεί ο ειδικός. Τα βασικά χαρακτηριστικά της χοροθεραπείας είναι ότι χρησιµοποιείται η γλώσσα του σώµατος και η µη–λεκτική διάσταση της επικοινωνίας – η οποία αποτελεί τρόπο έκφρασης – για να παρακινηθεί η επικοινωνία. Η κίνηση από κοινού µέσα σε ένα θεραπευτικό περιβάλλον, βοηθά να επανακαθιερωθούν ενσωµατωµένα κινητικά µοτίβα, κινεί και υποστηρίζει την ολοκλήρωση συναισθηµάτων, σκέψεων και πράξεων. Η χοροθεραπεία λειτουργεί εξελικτικά, συνδέοντας το φυσικό µε το συναισθηµατικό επίπεδο και βοηθώντας τη δηµιουργία της εικόνας του σώµατος και της αίσθησης της ταυτότητας. Παράλληλα, αποτελεί δηµιουργική διεργασία, που εκφράζει συµβολικές διαδικασίες και κινητικές µεταφορές και εξερευνά νέους τρόπους αντιµετώπισης.
Σε ποιους απευθύνεται;
Η εν λόγω θεραπεία εφαρµόζεται σε παιδιά και σε ενήλικες και εφαρµόζεται είτε σε ατοµικό είτε σε οµαδικό επίπεδο.
Ενδείκνυται για άτοµα που βιώνουν συναισθηµατικά προβλήµατα, πίεση, άγχος, ανθρώπους που θέλουν ν’ αναπτύξουν τις προσωπικές τους ικανότητες επικοινωνίας, την εξερεύνηση ή την κατανόηση του εαυτού τους, άτοµα που δυσκολεύονται να εκφράσουν µε λέξεις συναισθήµατα ή εµπειρίες τους, ή σε εκείνους που αποφεύγουν το συναίσθηµα ή συγχέουν τα ζητήµατα, όταν χρησιµοποιούν τις λέξεις. Επίσης, για ανθρώπους που έχουν προβλήµατα διαταραχής της εικόνας του σώµατός τους, δυσκολία στην κίνηση (π.χ. ένταση ή µπλοκάρισµα σε κάποιες περιοχές του σώµατος) ή άγχος σχετικά µε τη σωµατική επαφή ή την εµπιστοσύνη, σε άτοµα που διανύουν περιόδους πίεσης και άγχους, όπως αυτές που σχετίζονται µε απώλεια προσώπων ή σηµαντικές αλλαγές, εκείνους που ανησυχούν ότι τα προβλήµατα που αισθάνονται συνεχίζονται για πάρα πολύ καιρό ή όσους αισθάνονται ότι «τα πράγµατα δεν πάνε καλά» γι’ αυτούς, τη σχέση τους ή την οικογένειά τους. Σηµαντικό είναι να τονίσουµε, ότι όποιος ενδιαφέρεται να συµµετάσχει σε µια συνεδρία χοροθεραπείας, δεν χρειάζεται να έχει σπουδές χορού, ούτε καν εµπειρία χορού.
Ποιος ο ρόλος του χοροθεραπευτή;
Η πρώτη «δουλειά» του χοροθεραπευτή είναι να αναπτύξει µια σταθερή σχέση εµπιστοσύνης µε τον θεραπευόµενο. «Χωρίς τη δηµιουργία της θεραπευτικής σχέσης και της εγκαθίδρυσης µιας «συµµαχίας» ανάµεσα στον θεραπευτή και στον πελάτη, δεν µπορεί να υπάρξει και θεραπευτικό αποτέλεσµα. Ο θεραπευτής χρησιµοποιεί κυρίως µη-λεκτική ανταπόκριση και αλληλεπίδραση µε τον ασθενή, όπως ο καθρεπτισµός της κίνησης, ο συγχρονισµός, η σωµατική επαφή κ.ά.».
Χοροθεραπεία γιατί…
Έχει το πλεονέκτηµα να χρησιµοποιεί σαν κύριο θεραπευτικό µέσο την κινητική έκφραση και, δευτερευόντως, τον λόγο. Έτσι, η συναισθηµατική έκφραση γίνεται ευκολότερη, πιο αυθεντική και η πρόσβαση στο ασυνείδητο υλικό µας ευκολότερη. Το κόστος µιας συνεδρίας κυµαίνεται στα 40-80€ και το µόνο που έχει να κάνει ο ενδιαφερόµενος είναι να απευθυνθεί στον κατάλληλο χοροθεραπευτή. Η συνέχεια… επί του χορού…
Τα πλεονεκτήµατα της Χοροθεραπείας
- βελτιώνει την αυτογνωσία, την αυτοεκτίµηση και την προσωπική αυτονοµία
- βοηθά στην κατανόηση των δεσµών µεταξύ σκέψης, συναισθηµάτων και συµπεριφοράς
- βελτιώνει την προσαρµοστικότητα του ατόµου
- ενθαρρύνει την έκφραση και διαχείριση επίπονων σκέψεων και συναισθηµάτων
- βοηθά το άτοµο στη διαχείριση των εσωτερικών του αποθεµάτων, µέσα από το δηµιουργικό παιχνίδι διευκολύνει την κατανόηση της επίδρασης του εαυτού µας στους άλλους
- βοηθά στη συσχέτιση της εσωτερικής µε την εξωτερική πραγµατικότητα
- προκαλεί συναισθηµατικές, νοητικές και/ή φυσικές αλλαγές
- βοηθά το άτοµο να διαχειριστεί συναισθήµατα που εµποδίζουν την µάθηση
- συµβάλλει στην ανάπτυξη ικανοτήτων κοινωνικής αλληλεπίδρασης
Της Βιβέττας Λαϊνιώτη
Πηγή: lifepositive.gr